Sabır Duası: Zor Zamanlarda Sabır Vermesi için Okunacak Dua

İçindekiler
- Sabır Vermesi için Okunacak Dua Hangisidir?
- Musibet Anında Hangi Dua Okunur?
- Yakınını Kaybeden Kişi Sabır için Ne Demeli?
- Peygamberler Zor Zamanlarda Nasıl Dua Etti?
- Hz. Eyyûb'un Sabır Duası Nedir?
- Hz. Yakub'un "Sabr-ı Cemîl" Duası Ne Anlatır?
- Sabır Duası Okurken Allah'a Dert Yanmak Sabrı Bozar mı?
- Sabır Duası Kaç Kere ve Ne Zaman Okunur?
- Sabrı Artırmak için Neler Yapılabilir?
Sabır duası, bir musibetle, hastalıkla, kayıpla veya uzun süren bir sıkıntıyla karşılaşan kişinin Allah'tan dayanma gücü istemesidir. Kur'an'da sabrın bir kazanım değil, Allah'ın kalbe "boşalttığı" bir lütuf olarak istenmesi dikkat çekicidir. Mümin sabrı kendi gücüyle elde edemeyeceğini bilir ve onu Rabbinden diler.
Sabır, acıyı hissetmemek değil; acıyı hissederken isyana düşmemek, ümidini kaybetmemek ve Allah'a yönelmeyi bırakmamaktır. Bu yazıda sabır vermesi için okunacak Kur'an dualarını, musibet anında söylenmesi sünnet olan sözleri ve peygamberlerin zor zamanlardaki dualarını ele aldık.
Sabır Vermesi için Okunacak Dua Hangisidir?
Talût'un küçük ordusu, kendilerinden kat kat güçlü Câlût'un ordusuyla karşılaştığında Allah'a şöyle dua etti:
Sabır Vermesi için Okunacak Dua Hangisidir
Rabbenâ efriğ aleynâ sabran ve sebbit akdâmenâ vensurnâ ale'l-kavmi'l-kâfirîn.
Rabbimiz! Üzerimize sabır yağdır, ayaklarımızı sabit kıl ve kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et. (Bakara, 2/250)
Duada geçen "efriğ" kelimesi, bir kabı boşaltır gibi bol bol dökmek anlamına gelir. Yani kul, sabrın kalbine azar azar değil, bir kaptan dökülür gibi doldurulmasını ister. Firavun'un tehditlerine karşı iman eden sihirbazların duası da aynı ifadeyle başlar:
Sabır Vermesi için Okunacak Dua Hangisidir
Rabbenâ efriğ aleynâ sabran ve teveffenâ müslimîn.
Rabbimiz! Üzerimize sabır yağdır ve bizi Müslüman olarak öldür. (A'râf, 7/126)
Bu iki dua, sabrın özellikle korku, baskı ve belirsizlik anlarında istenmesi gerektiğini gösterir. İkinci duada sabırla birlikte imanla ölmenin istenmesi de, sabrın en büyük meyvesinin imanı korumak olduğunu hatırlatır.
Musibet Anında Hangi Dua Okunur?
Bir musibetle karşılaşıldığında ilk söylenmesi gereken söz Kur'an'da bildirilmiştir. Allah, sabredenleri müjdelerken onları şöyle tanıtır: "Onlar, başlarına bir musibet geldiğinde 'Biz Allah'a aitiz ve O'na döneceğiz' derler." (Bakara, 2/156) Peygamber Efendimiz (s.a.v.) bu söze şu duanın eklenmesini tavsiye etmiştir:
Musibet Anında Hangi Dua Okunur
İnnâ lillâhi ve innâ ileyhi râciûn. Allâhümme'cürnî fî musîbetî ve ahlif lî hayran minhâ.
Biz Allah'a aitiz ve O'na döneceğiz. Allah'ım! Bu musibetimde bana ecir ver ve onun yerine bana daha hayırlısını ver. (Müslim)
Hadiste, bu duayı okuyan kişiye Allah'ın ecir vereceği ve kaybettiğinin yerine daha hayırlısını ihsan edeceği bildirilir. Ümmü Seleme, eşi Ebû Seleme vefat ettiğinde bu duayı okumuş, "Ebû Seleme'den daha hayırlı kim olabilir?" diye düşünmüş, kısa süre sonra da Peygamber Efendimiz ile evlenmiştir.
Yakınını Kaybeden Kişi Sabır için Ne Demeli?
Yakınını kaybeden kişi önce istircâ eder, yani "İnnâ lillâhi ve innâ ileyhi râciûn" der ve yukarıdaki duayı okur. Ağlamak ve üzülmek sabra aykırı değildir. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) oğlu İbrahim vefat ettiğinde gözyaşı dökmüş ve şöyle buyurmuştur: "Göz yaşarır, kalp hüzünlenir; ama biz Rabbimizin razı olmayacağı bir söz söylemeyiz." (Buhârî)
Sabra aykırı olan; feryat etmek, üstünü başını yırtmak, kaderi suçlayan sözler söylemektir. Kaybedilen kişi için dua etmek ise hem ona fayda verir hem de geride kalanın kalbini yatıştırır. Bu dönemde okunabilecek duaları yeni vefat edenler için okunacak dualar arasında bulabilirsiniz.
Peygamberler Zor Zamanlarda Nasıl Dua Etti?
Kur'an'da peygamberlerin en zor anlarında yaptıkları dualar, sabrın nasıl bir dille istenmesi gerektiğini öğretir. Bu duaların en bilineni Hz. Yunus'un balığın karnındaki duası olsa da burada diğer iki örneğe yer verdik.
Hz. Eyyûb'un Sabır Duası Nedir?
Yıllarca hastalık, evlat ve mal kaybıyla sınanan Hz. Eyyûb, sabrın sembolü olmuştur. Onun duası şöyledir:
Hz. Eyyûb'un Sabır Duası Nedir
Ennî messeniye'd-durru ve ente erhamü'r-râhimîn.
Şüphesiz ben derde uğradım. Sen ise merhametlilerin en merhametlisisin. (Enbiyâ, 21/83)
Bu duada şikâyet yoktur; sadece durum arz edilir ve Allah'ın merhameti hatırlatılır. Kul, "Beni iyileştir" demeden, derdini merhamet sahibine açar. Allah da bir sonraki ayette onun duasını kabul ettiğini ve derdini giderdiğini bildirmiştir. Uzun süren bir hastalıkla sınananlar bu duayı hastaya okunacak şifa dualarıyla birlikte okuyabilir.
Hz. Yakub'un "Sabr-ı Cemîl" Duası Ne Anlatır?
Oğlu Yusuf'un kaybolduğu haberini alan Hz. Yakub şöyle demiştir:
Hz. Yakub'un "Sabr-ı Cemîl" Duası Ne Anlatır
Fe-sabrun cemîl, vallâhü'l-müsteânü alâ mâ tesifûn.
Artık bana düşen güzel bir sabırdır. Anlattıklarınıza karşı yardımı istenecek olan ancak Allah'tır. (Yûsuf, 12/18)
Müfessirler "sabr-ı cemîl"i, yani güzel sabrı, insanlara şikâyet etmeden gösterilen sabır olarak açıklamıştır. Yıllar sonra ikinci oğlunu da kaybettiğinde Hz. Yakub'un söylediği söz bu anlamı açıkça gösterir: "Ben derdimi ve hüznümü yalnız Allah'a arz ediyorum." (Yûsuf, 12/86)
Sabır Duası Okurken Allah'a Dert Yanmak Sabrı Bozar mı?
Allah'a dert yanmak sabrı bozmaz; aksine sabrın bir parçasıdır. Hz. Yakub ve Hz. Eyyûb derdini Allah'a açmış, Kur'an da onları sabredenler olarak övmüştür. Sabrı zedeleyen, derdi Allah'tan yüz çevirip insanlara isyan diliyle anlatmaktır.
Sıkıntı anında Peygamber Efendimizin (s.a.v.) okuduğu dua da bu teslimiyetin bir örneğidir:
Sabır Duası Okurken Allah'a Dert Yanmak Sabrı Bozar mı
Lâ ilâhe illallâhü'l-azîmü'l-halîm, lâ ilâhe illallâhü Rabbü'l-arşi'l-azîm, lâ ilâhe illallâhü Rabbü's-semâvâti ve Rabbü'l-ardı ve Rabbü'l-arşi'l-kerîm.
Azîm ve Halîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Büyük arşın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur. Göklerin Rabbi, yerin Rabbi ve değerli arşın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur. (Buhârî; Müslim)
Sabır Duası Kaç Kere ve Ne Zaman Okunur?
Sabır duaları için Kur'an'da ve sahih hadislerde belirli bir sayı bildirilmemiştir. Kişi bu duaları ihtiyaç duyduğu her an, dilediği kadar okuyabilir. Yine de şu anlarda okunması özellikle uygundur:
- Kötü bir haber alındığı ilk anda, çünkü "Asıl sabır, musibetin ilk anında gösterilendir." (Buhârî; Müslim)
- Farz namazlardan sonra ve secdede,
- Gece uyanıldığında ve seher vaktinde,
- Öfke, kaygı veya çaresizlik hissinin yoğunlaştığı anlarda.
Duayı anlamını düşünerek ve kalbi Allah'a yönelmiş halde okumak, sayısını artırmaktan daha önemlidir. Kalbin çok daraldığı anlarda kısa zikirlerle sakinleşmek isteyenler sakinleşmek için okunacak dualara da başvurabilir.
Sabrı Artırmak için Neler Yapılabilir?
Sabrı artırmak için yapılabilecekler şunlardır:
- Namazla yardım istemek: "Ey iman edenler! Sabır ve namazla Allah'tan yardım isteyin. Şüphesiz Allah sabredenlerle beraberdir." (Bakara, 2/153)
- Sabrın mükâfatını hatırlamak: "Sabredenlere ecirleri hesapsız olarak verilir." (Zümer, 39/10)
- Kaderin hikmetine güvenmek: Hoşlanmadığımız bir şeyin bizim için hayırlı olabileceğini hatırlamak. (Bakara, 2/216) Bu teslimiyet, Allah'a tevekkül etmenin anlamı ile doğrudan bağlantılıdır.
- Kendinden daha zor durumda olanlara bakmak: Peygamber Efendimiz, dünya işlerinde kendinizden aşağıdakine bakmayı, üstünüzdekine bakmamayı tavsiye etmiştir. (Müslim)
- Zamanı Allah'a bırakmak: "Dua ettim de kabul olunmadı" diye acele etmemek; çünkü acele etmeyen kulun duasının kabul edileceği bildirilmiştir. (Buhârî; Müslim)
Sabrın faziletini anlatan hadislerin tamamını görmek isteyenler, Peygamber Efendimizin bu konudaki sözlerini topladığımız sabır ile ilgili hadisleri okuyarak kalplerine ayrıca güç verebilir.



